Мөнгө хүүлэхийг хуулиар хориглоно
2018/02/20
Share |

Мөнгө хүүлэлт буюу өдрийн зээлийг хуулиар хориглохоор боллоо. Хуулийн нэр нь “Зээлийн хүүгийн дээд хязгаарыг тогтоох болон мөнгө хүүлэлтэй тэмцэх тухай” бөгөөд хуулийн төсөл өргөн баригдаад байна. Банкны хүүгийн дээд хязгаарыг тогтоох замаар мөнгө хүүлэлтийг хориглох юм.

Өнөөдөр банк болон банк бус санхүүгийн байгууллага, мөнгө хүүлэгчид Монголд хамгийн ашигтай ажиллаж байна. Тодруулбал банкуудын

  • Автомашин барьцаалсан зээлийг бодит өртгөөр нь тооцоход 47,5 хувьтай байна.
  • 100 сая төгрөг хүртэлх дүнтэй бичил бизнесийн төгрөгийн зээл 20-36 хувьтай, дундаж нь 28 %, ам долларын зээл 18-21,6 хувьтай, дундаж нь 19,8 % байна.
  • 2-10 сая төгрөгийн хэмжээтэй хөдөө аж ахуйн зээлийн бодит өртөг 19,9-32,2 хувьтай, дундаж нь 26 % байна.
  • Өрхийн хэрэглээний зээлийн зарласан хүү 21.6-31.2 хувьтай, дундаж нь 26% байна.
  • Цалингийн зээлийн үндсэндээ 21-29,6 хувьтай дундаж нь 25,3 % байна.
  • Сургалтын зээлийн хүү 5-41,9 хувьтай, дундаж нь 23,4 % байна.
  • Орон сууц, хашаа байшин барьцаалсан зээл үндсэндээ 20-26 хувьтай, дундаж нь 23 % байна.
  • Шинэ машин худалдан авах зээлийн хүү үндсэндээ 24-29 хувьтай, дундаж нь 26,5 % байна.
  • Тэтгэврийн зээлийн хүү 18 хувьтай байна.

Энэхүү өндөр зээлийн хүү нь банкууд том жижиггүй өндөр ашигтай ажиллах нөхцлийг бүрдүүлж байна. Эдийн засагчдын тооцоолсноор банкууд 82-оос дээш хувийн ашигтай ажиллажээ.

Банк бус санхүүгийн байгууллагын зээлийн хүү жилийн 41 хувь, ломбардын гар утас барьцаалсан зээлийн хүү 7-10 хоногт 7-8 хувь, байр, машин газар барьцаалсан зээлийн сарын хүү 3.0-3.5 хувь байна. Тэр ч байтгуай өдрийн, хоногийн гэх мэт 10 хувийн хүүтэй зээл бий болсон, түүнийг авахаас гарцаагүй байдалд худалдаачид ордог, түүндээ дарамтлуулж, амьдралаараа хохироход хүрч байгаа тохиолдол олон арваараа бүртгэгджээ. Эдгээр мөнгө зээлдүүлэгчдын зээлийн эх үүсвэрийг цөөн хэдэн хүний мөнгө хүүлэх бизнесээс олж байгаа монопол ашиг, түүнээс үүдэлтэй хэт их хуримтлал, гадаадаас мөнгө хүүлэх зориулалтаар оруулж ирсэн валютын хадгаламж болон хөрөнгө оруулалт үндсэнд нь бүрдүүлж байна. Тиймээс хүүгийн дээд хязгаарыг тогтоох замаар мөнгө хүүлэлтийг зохицуулж байгаа аж. Яг ийм жишиг олон улсад байдаг. Тухайлбал,

  • Япон улс 1954 онд мөнгө хүүлэлтийн тухай хууль гаргаж, зээлийн хүү 20 хувиас дээш байвал мөнгө хүүлэлт гэж үзжээ. АНУ-д зээлийн хүүгийн дээд хязгаарыг муж болгоноор ялгаатай тогтоосон байна. Жишээ нь Арканзас муж улсад хэрэглэгчид олгох зээлийн хүүгийн дээд хязгаарыг 17 хувиар тогтоосон бол Колорадо мужид энэ хязгаар 12 хувьтай байна.
  • Манай хөрш ОХУ, БНХАУ –д санхүүгйин салбарын гол тоглогч нь төрийн банкууд бөгөөд зээлийн хүүг тэд тогтоож байна. Өөрөөр хэлбэл, төр шууд тогтоож байна гэж үзэж болно.
  • Дэлхий дээр 76 улс зээлийн хүүний дээд хязгаарыг зээлийн төрөл, хэмжээ, хугацаанаас хамааруулж ялгаатай тогтоосон байна. Үүнээс 28 улсад тогтмол нэрлэсэн хувь тогтоосон, 32 улсад харьцангуй буюу хүүгийн дундаж түвшин, суурь хүүгээс хамааруулан хувьсаж байхаар тогтоожээ Жишээ нь Франц улсад зээлийн төрлөөс хамааруулж хүүгийн дээд хязгаарыг 5,72 -21,63 хувиар тогтоожээ
  • Зээлийн хүүгийн дээд хязгаарыг /таазыг/ Итали, Португал, Мальта улсад парламент, Франц, Бельги, Польш , Грек, Испани улсад Төв банк нь, Болгар, Ирланд улсад Засгийн газар нь, Герман улсад шүүх, Унгар, Чех улсад шүүх зарим төрлийн хүүний тогтоож байна
  • Зарим оронд хүүгийн хязгаарыг заасан хууль, зарим оронд мөнгө хүүлэлтийн эсрэг хууль, зарим оронд эрүүгийн болон иргэний хуулиар зохицуулалт хийдэг байна. Ихэнхи орон зээлийн хүүгийн дээд хязгаарыг тогтоосон хэвээр байгаа нь энэ зохицуулалт үр дүнтэй байгааг харуулж байна

Мөнгө хүүлэлтийн эсрэг зээлийн хүүгийн хязгаар тогтоох тухай хуулийн төсөл бүтцийн хувьд 8 зүйлтэй, 23 заалттай боловсруулагдсан бөгөөд зохицуулах асуудлын онцлогыг илтгэсэн “зээлийн хүүгийн хязгаар”, “банк, зээлийн үйл ажиллагаа явуулах эрх бүхий хуулийн этгээд” “мөнгө хүүлэлт” зэрэг нэр томъёоллын тодорхойлолтыг хуулийн төсөлд тусгасан байна.

Зээлийн захын үнэ бүрдэлтэд төрийн зүгээс оролцох арга хэрэгслийн тухайд дэлхийн улс орнуудын туршлагыг харгалзан зээлийн хүүгийн тааз буюу дээд хязгаарыг хуульчлан тогтоох аргыг сонгож, хуулийн төсөлд тусгаж, ингэхдээ зээлийн хүүгийн хязгаарын түвшинг зээлийн 4 төрлөөр ялгавартай тогтоосон байна. Тодруулбал уг хуулийн төслийн

4.1.1. Жижиг дунд үйлдвэрлэлийг дэмжсэн 100 сая хүртэл төгрөгийн дүнтэй зээлийн дээд хязгаар - жилийн 18 хувь;

4.1.2. Цалингийн зээлийн дээд хязгаар жилийн - 18 хувь;

4.1.3. Тэтгэврийн зээлийн дээд хязгаар жилийн - 12 хувь;

4.1.4. Бусад бүх төрлийн зээлийн дээд хязгаар – жилийн 24 хувь байна гэж заасан байна.

Мөн Зээлийн хүүг урьдчилж авах, зээл гаргасны шимтгэл, зээл сунгасны шимтгэл, бэлэн мөнгө гаргасны шимтгэл, бусад төрлийн шимтгэл авах, сөнгө хүүлэхийг хатуу хориглосон ба хуулийн хэрэгжилтэд Монголбанк, Санхүүгийн зохицуулах хороо хяналт тавих юм байна.

Хуулийн төслийг УИХ-ын байнгын хороо, УИХ-ын нэгдсэн чуулганаар хэлэлцэж батлах болно. Хэлэлцэх явцад хуулийн төсөлд өөрчлөлт орох магадлалтай бөгөөд бид энэ талаар эргэж мэдээлэх болно.

Сэтгэгдэл бичих
АНХААРУУЛГА: Зочдын сэтгэгдэлд сайтын зүгээс ямар нэг хариуцлага хүлээхгүй болохыг анхаарна уу!
Сэтгэгдэл
.:: Ажлын зар
  • “Шинэ Анагаах Ухаан” Их Сургуульд сувилахуйн багш ажилд авна.
    Тавигдах шаардлага: • Сувилахуйн бакалавр зэрэгтэй байх • Сувилахуйн мэргэжлийн лицензтэй байх • Эрдмийн зэрэг цол (магистр түүнээс дээш бол давуу тал болно) • Багаар ажиллах чадвартай • Гадаад хэл, компьютерын зохих мэдлэгтэй “Шинэ Анагаах Ухаан” Их Сургуулийн Сургалтын Бодлого Зохицуулалтын Албаны дарга С.Нансалмаа Утас: 80018080, 91925888, 99040266
    2018-04-27
  • Газар зарна
    Чингэлтэй дүүргийн 19 хороо Яргайтын Богинод 6х6 хэмжээтэй Зуслангийн Байшинтай газар, мөн нэг айлын газрын хамт зарна Утас: 91020812
    2017-08-22
  • Газар яаралтай зарна
    Сонгино хайрхан дүүргийн 22-р хороо Тахилтын зам ангийн буудлын ард гурван тал хашаатай газар яаралтай зарна.Бичиг баримт бүрэн. Утас: Утас: 89294422
    2016-03-20
  • Газар яаралтай зарна
    Сонгино хайрхан дүүргийн 22-р хороо Тахилтын зам ангийн буудлын ард гурван тал хашаатай газар яаралтай зарна.Бичиг баримт бүрэн. Утас: 89294422
    2016-03-20
  • Микро автобус зарна
    Микро автобус яаралтай зарна Утас: 98190897
    2016-02-19
  • Микро автобус зарна
    Микро автобус яаралтай зарна Утас: 98190897
    2016-02-19
  • Микро автобус зарна
    Микро автобус яаралтай зарна Утас: 98190897
    2016-02-19
  • Солонгост сурч, эмчлүүлж,аялуулна
    Олон жилийн туршлагатай “Пи Эс Даблью” ХХК – нь Солонгосын Их дээд сургуулиудад хэлний бэлтгэл, баклавр, магистерт бүх төрлийн мэргэжилээр хамгийн хямд суралцуулна. Төлбөр виз гарсны дараа. Монголд сурч байгаа сургуулиасаа шилжин 3 р курсээсээ сурах боломжтой. Утас: 9505-4415, 8991-8109,89918109
    2014-11-19
  • “Пи Эс Даблью” ХХК
    Солонгосын Чэйл, Мария зэрэг эмэгтэйчүүдийн, үргүйдлийн шилдэг эмнэлэг, Hanyang, Seoul- ийн Их сургуулийн болон Нуруу Нугасны чиглэлээр шилдэг Гүми Гандун зэрэг эмнэлгүүдэд бүх төрлийн оношлогоо, эмчилгээ. /Яаралтай өвчтөнд 7 хоногийн дотор Солонгосын Хууль Зүйн яамнаас виз авч өгнө./ 3. Та бүхэн оношилгоо шинжилгээнд хамрагдан солонгосын үзэсгэлэнтэй байгалаар найз нөхөд, гэр бүлийн хүрээнд аялаж амрах боломжтой. Утас: 9505-4415,9199-8109,89918109
    2014-11-19
  • ЗАРЛАЛ
    Отгонбаатарын Мягмар-20 настай 2014 оны 10-01 өдөр Цайз захад 16 орчимд байдаг гэрээсээ гараад одоо болтол эргэж ирээгүй харсан үзсэн хүн холбоо барина уу. Гарахдаа Улаан өнгийн канттай хар хөх юүдэнтэй цамц цагаан, цэнхэр женсэн өмд, гуталтай гарсан. Биеийн өндөр 165 см, мөн баруун хөл нь гишгээ доголон бор царайтай. Утас: 89949186, 95053232
    2014-11-05
  • Үсчингийн газар түрээслүүлэнэ
    Монгол 3-р сургуулийн зүүн талд үсчингийн газар түрээслүүлэнэ Утас: 99727344
    2014-10-22
  • “Пи Эс Даблью” ХХК
    Солонгосын Чэйл, Мария зэрэг эмэгтэйчүүдийн, үргүйдлийн шилдэг эмнэлэг, Hanyang, Seoul- ийн Их сургуулийн болон Нуруу Нугасны чиглэлээр шилдэг Гүми Гандун зэрэг эмнэлгүүдэд бүх төрлийн оношлогоо, эмчилгээ. /Яаралтай өвчтөнд 7 хоногийн дотор Солонгосын Хууль Зүйн яамнаас виз авч өгнө./ 3. Та бүхэн оношилгоо шинжилгээнд хамрагдан солонгосын үзэсгэлэнтэй байгалаар найз нөхөд, гэр бүлийн хүрээнд аялаж амрах боломжтой. Утас: 9505-4415,9199-8109,89918109
    2014-10-15
  • Солонгост сурч, эмчлүүлж,аялуулна
    Олон жилийн туршлагатай “Пи Эс Даблью” ХХК – нь Солонгосын Их дээд сургуулиудад хэлний бэлтгэл, баклавр, магистерт бүх төрлийн мэргэжилээр хамгийн хямд суралцуулна. Төлбөр виз гарсны дараа. Монголд сурч байгаа сургуулиасаа шилжин 3 р курсээсээ сурах боломжтой. Утас: 9505-4415, 8991-8109,89918109
    2014-10-15
  • Ажилд авна
    1. МУЖААН 2. АРМАТУРЧИН 3. БАРИЛГЫН ТУСЛАХ Цалин өндөр. Утас: 99059950
    2013-07-17
  • Барилгын хяналтын инженер ажилд авна.
    Цалинг ярьж тохирно. Утас: 89859011
    2013-07-17
  • Микро автобус зарна
    Утас: 98228610
    2013-06-27
  • 2009 онд орж ирсэн Land cruiser -80 зарна
    1996 онд үйлдвэрлэгдсэн улаан хүрэн өнгөтэй Land cruiser -80 маркийн автомашиныг яаралтай зарна. Утас: 99234934
    2013-06-27
  • Автобусаар үйлчилнэ
    45 хүний суудалтай жуулчин автобусаар үйлчилнэ. Утас: 88086094
    2013-06-07
  • Барилга
    Барилгын туслах ажилтан, өрлөгчин, армартурчин ажилд авна. Цалин өндөр. Утас: 88084148
    2013-06-05
  • Жуулчин автобусаар үйлчилнэ
    Хонхны баяр болон албан газрын амралт, зугаалганд явж өгнө. Утас: 88984959
    2013-06-04
  • Ногооны газар зарна
    ХУД-ын шувуун фабрикт ногоо тарих болон фермэр ажиллуулахад тохиромжтой 3 га газар зарна. Утас: 96061907,88807699 И-мэйл: shmbliss1@yahoo.com
    2013-05-29
Валютын ханш
  • Сүүлд нэмэгдсэн
  • Их уншсан